środa, 28 czerwca 2017

Newsroom

Obowiązki informacyjne emitentów obligacji w nowym kształcie (Q&A)

Joanna Krzyżykowska i Bartłomiej Stępień, Kancelaria EVERBERG | 30 czerwca 2016
Każda zmiana zwiększająca transparentność emitentów to dobra informacja dla inwestorów. Jednak dopiero praktyka stosowania przepisów w najbliższych miesiącach odpowie na pytanie, czy podniesiona poprzeczka wpłynie pozytywnie na standardy komunikacji emitentów obligacji z rynkiem.

Kancelaria EVERBERGDotychczas zakres i sposób realizowania obowiązków informacyjnych przez emitentów obligacji na rynku Catalyst różniły się w zależności od tego, czy obligacje były dopuszczone do obrotu na rynku regulowanym, czy też wprowadzone do alternatywnego systemu obrotu (ASO). Nieco upraszczając, można powiedzieć, że emitenci obligacji w alternatywnym systemie obrotu byli traktowani „ulgowo”.

Od 3 lipca 2016 r. wszyscy emitenci obligacji na rynku Catalyst będą podlegać nowym obowiązkom informacyjnym, wynikającym z regulacji europejskich.

Każda zmiana zwiększająca transparentność emitentów to dobra informacja dla inwestorów. Jednak dopiero praktyka stosowania przepisów w najbliższych miesiącach odpowie na pytanie, czy podniesiona poprzeczka wpłynie pozytywnie na standardy komunikacji emitentów obligacji z rynkiem.

Z intencją przybliżenia planowanych zmian, postanowiliśmy uruchomić specjalny dział, w którym przez kilka najbliższych tygodni będziemy publikować najczęstsze pytania dotyczące zmian w przepisach oraz odpowiedzi doradców z Kancelarii EVERBERG.

Pytania i odpowiedzi będą aktualizowane.

1. Czy nowe obowiązki informacyjne dotyczą w ogóle emitentów obligacji?

Na rynku w ostatnim czasie sporo mówi się o nowych obowiązkach informacyjnych spółek publicznych – w tym także tych, których akcje notowane są na NewConnect. Jednak zgodnie z europejskim rozporządzeniem w sprawie nadużyć na rynku (tzw. Rozporządzenie MAR) nowe regulacje mają zastosowanie do „instrumentów finansowych”, przez co rozumie się także obligacje.

2. Czy platforma, na której notowane są obligacje, ma wpływ na zakres obowiązków informacyjnych emitentów obligacji?

Rozporządzenie MAR obejmuje zarówno obligacje wprowadzone na rynek regulowany, jak i te wprowadzone do ASO.  Innymi słowy, w nowym stanie prawnym wszyscy emitenci obligacji notowanych na Catalyst (w tym także w ASO) poddani zostaną reżimowi Rozporządzenia MAR.

Zmiana ta jest istotna zwłaszcza dla emitentów obligacji wprowadzonych do ASO – odtąd już nie tylko regulamin giełdy i alternatywnego systemu obrotu, ale przede wszystkim obowiązujące bezpośrednio rozporządzenie europejskie będzie podstawą określającą obowiązki emitentów oraz członków ich organów w zakresie raportowania.

Nowością dla emitentów obligacji wprowadzonych do ASO jest także to, że będą oni podlegać bezpośredniej kontroli Komisji Nadzoru Finansowego (a nie, jak dotychczas, kontroli Giełdy Papierów Wartościowych).

3. O jaki właściwie obowiązki chodzi? Co będą raportować emitenci obligacji na Catalyst?

Emitenci będą zobowiązani do publikowania informacji poufnych, których definicja została wskazana bezpośrednio w Rozporządzeniu MAR. Zgodnie z tym aktem informację poufną stanowią określone w sposób precyzyjny informacje, które nie zostały podane do wiadomości publicznej, dotyczące, bezpośrednio lub pośrednio, jednego lub większej liczby emitentów lub jednego lub większej liczby instrumentów finansowych, a które w przypadku podania ich do wiadomości publicznej miałyby prawdopodobnie znaczący wpływ na ceny tych instrumentów finansowych lub na ceny powiązanych pochodnych instrumentów finansowych.

Definicja informacji poufnej jest zatem podobna do tej obowiązującej dotychczas w polskich przepisach – różnica polega na tym, że od dnia 3 lipca 2016 r. również emitenci obligacji na ASO na ujednoliconych zasadach będą zobowiązani do jej raportowania.

Pomimo wejścia w życie Rozporządzenia MAR, polscy emitenci w dalszym ciągu będą również zobowiązani do publikowania raportów bieżących (choć w bardziej okrojonym kształcie niż dotychczas). W tym zakresie, sytuacja emitentów obligacji będzie różnić się w zależności od platformy.

Emitentów obligacji wprowadzonych do obrotu na rynku regulowanym będzie obowiązywał zwięzły katalog informacji bieżących wynikający z rozporządzenia Ministra Finansów (projekt nowego rozporządzenia, dostosowanego do Rozporządzenia MAR, nie został jeszcze opublikowany, ale informację o nim można znaleźć na stronie internetowej KNF).

W przypadku emitentów obligacji w ASO, od dnia wejścia w życie Rozporządzenia MAR obowiązywać będzie nowy Regulamin ASO (został on już przyjęty – można go znaleźć tutaj). Z katalogu informacji podlegających obowiązkowej publikacji usunięto kategorie zdarzeń, które jako co do zasady spełniające przesłanki definicji informacji poufnej, będą podlegać raportowaniu na podstawie przepisów rozporządzenia MAR. Prawo krajowe co do zasady nie może bowiem doprecyzowywać przepisów rozporządzenia europejskiego.

Ponadto, od dnia 3 lipca 2016 r., emitenci obligacji z ASO, na równi ze spółkami publicznymi, będą zobowiązani do niezwłocznego przekazywania na rynek informacji poufnych (z Regulaminu ASO usunięto tzw. klauzulę ogólną, która stanowiła uproszczony, regulaminowy odpowiednik definicji informacji poufnej i zobowiązywała emitentów do przekazywania informacji o wszelkich okolicznościach i zdarzeniach mogących mieć znaczenie dla inwestorów).

4. Czy możemy spodziewać się większej transparentności emitentów obligacji?

Z definicji informacji poufnej wynika, że jednym z kluczowych elementów jest jej potencjalna cenotwórczość. Informacjami poufnymi są takie informacje, które – w przypadku podania ich do wiadomości publicznej – miałyby prawdopodobnie znaczący wpływ na cenę instrumentów finansowych (obligacji).

Obligacje są mniej płynnym instrumentem finansowym niż akcje i nie są tak podatne na wahania ceny w związku ze zmianą sytuacji emitenta. Można zatem spodziewać się, że emitenci obligacji (o ile oczywiście nie są jednocześnie spółkami publicznymi) będą publikowali informacje poufne rzadziej niż emitenci akcji.

Zdaniem urzędników Urzędu Komisji Nadzoru Finansowego, zmiany w obowiązkach informacyjnych wynikające z wejścia w życie Rozporządzenia MAR nie są rewolucyjne, jednak idą w dobrym kierunku. Rozporządzenie zmienia bowiem akcenty, nakładając na emitenta większą odpowiedzialność za zachowanie transparentności w prowadzeniu biznesu. Emitent samodzielnie będzie musiał ocenić, na ile dana informacja może wpłynąć na cenę instrumentu finansowego. Jeśli tego nie zrobi (albo świadomie zatai taką informację), wówczas narazi się na postępowanie przed KNF i bardzo wysokie sankcje finansowe.

5. Po emisji obligacji, emitent postanowił ubiegać się o dopuszczenie obligacji do obrotu na rynku Catalyst. Od którego momentu będzie on podlegał Rozporządzeniu MAR?

Emitent ma obowiązek ujawnienia informacji poufnych wyłącznie wtedy, gdy instrumenty finansowe są przedmiotem ubiegania się o dopuszczenie do obrotu lub zostały dopuszczone do obrotu.

Przez emitenta ubiegającego się o dopuszczenie obligacji do obrotu na rynku regulowanym / ubiegającego się o wprowadzenie obligacji do alternatywnego systemy obrotu należy rozumieć emitenta, który odpowiednio wystąpił z wnioskiem o dopuszczenie obligacji do obrotu na rynku regulowanym lub z wnioskiem o wprowadzenie obligacji do alternatywnego systemu obrotu.

Wcześniejsze czynności emitenta o charakterze wewnętrznym (np. podjęcie uchwały przez zarząd lub inny organ spółki, przygotowywanie stosownego wniosku) pozostają irrelewantne z perspektywy Rozporządzenia MAR.

6. Gdzie szukać raportów emitentów obligacji?

Zgodnie z Rozporządzeniem MAR, emitenci są zobowiązani do zamieszczania i utrzymania na swojej stronie internetowej wszelkich informacji poufnych, które jest zobowiązany podawać do wiadomości publicznej. Informacje poufne powinny być utrzymywane na łamach serwisów internetowych emitentów przez okres co najmniej 5 lat, natomiast raporty okresowe – 10 lat.

Należy się zatem spodziewać, że także emitenci obligacji w ASO, którzy dotychczas nie prowadzili na swoich stronach internetowych zakładki „relacje inwestorskie”, w najbliższym czasie wprowadzą taką zmianę. Tym bardziej, że ustawa o obligacjach już od ubiegłego roku nakłada na emitentów obowiązek posiadania strony internetowej oraz publikacji na łamach tej strony wielu informacji dotyczących emisji (np. informacji o niedojściu emisji do skutku, oświadczenia emitenta o zgodzie lub jej braku na zmianę warunków emisji, informacji o zwołaniu zgromadzenia obligatariuszy etc.).

Regulamin ASO nie przewiduje natomiast obowiązku publikowania na stronie internetowej emitenta informacji bieżących, które emitent powinien raportować na podstawie Regulaminu ASO. Informacje te są publikowane na stronie organizatora alternatywnego systemu. Praktyka pokaże, czy dla zachowania przejrzystości emitenci obligacji w ASO będą aktualizować swoje strony internetowe również w tym zakresie.

7. Czy członkowie organów emitenta będą zobowiązani do informowania o transakcjach na papierach wartościowych emitenta obligacji?

Nowe regulacje zobowiązują osoby pełniące obowiązki zarządcze oraz osoby blisko z nimi związane do informowania emitenta oraz właściwego organu (KNF) o transakcjach dokonywanych na papierach wartościowych emitenta.

Podkreślić należy, że osoby pełniące obowiązki zarządcze to nie tylko członkowie zarządu czy członkowie rady nadzorczej, ale każda osoba, która pełni funkcje kierownicze, nie będąc członkiem organów, która ma stały dostęp do informacji poufnych dotyczących pośrednio lub bezpośrednio tego podmiotu oraz uprawnienia do podejmowania decyzji zarządczych mających wpływ na dalszy rozwój i perspektywy gospodarcze tego podmiotu.

Obowiązek informowania o transakcjach aktualizuje się z momentem, gdy wartość transakcji na papierach wartościowych emitenta przekroczy próg 5.000 euro w trakcie jednego roku kalendarzowego. Próg 5.000 euro liczy się od „0” od dnia wejścia w życie rozporządzenia MAR. Oznacza to, że nie uwzględnia się transakcji dokonanych przed 3 lipca 2016 r.

8. Jestem członkiem rady nadzorczej emitenta obligacji. Czy moja córka musi informować o nabyciu obligacji w spółce, w której pełnię funkcję?

Przez osoby blisko związane, zobowiązane do informowania o transakcjach na papierach wartościowych emitenta, rozumie się m.in. małżonka lub partnera uznawanego zgodnie z prawem krajowym za równoważnego z małżonkiem, dziecko będące na utrzymaniu zgodnie z prawem krajowym czy członka rodziny, który w dniu danej transakcji pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym przez okres co najmniej roku.

Obowiązek informowania o transakcjach będzie zatem uzależniony od spełnienia dodatkowych warunków.

Niepełnoletnia córka, będąca na utrzymaniu osoby pełniącej obowiązki zarządcze, jest zobowiązana do informowania o nabyciu obligacji emitenta, w którym jej rodzic pełni funkcję członka rady nadzorczej. Podobnie, o transakcji musi poinformować pełnoletnia córka, w przypadku gdy na rodzicu nie ciąży już obowiązek alimentacyjny, jednak pozostają oni we wspólnym gospodarstwie domowym przez okres co najmniej roku. Obowiązek informowania o transakcjach nie dotyczy natomiast pełnoletnich dzieci, utrzymujących się samodzielnie, pod warunkiem, że prowadzą osobne gospodarstwo domowe (nie mieszkają z rodzicem). Problematyczna może być natomiast kwestia obowiązku informowania o transakcjach ciążącego na pełnoletniej córce, która nie mieszka już z rodzicami, jednak pozostaje na ich utrzymaniu. Zdaniem urzędników UKNF, obowiązek alimentacyjny rodziców do dzieci powinien być bowiem interpretowany zgodnie z kodeksem rodzinnym i opiekuńczym. Ocena będzie zależała zatem  od konkretnych warunków społeczno-ekonomicznych i powinna być dokonywana indywidualnie dla każdego przypadku.

9. Co z przepisami polskimi, które dotychczas regulowały obowiązki informacyjne emitentów?

Rozporządzenia europejskie obowiązują bezpośrednio w państwach członkowskich, co oznacza, że z dniem wejścia w życie Rozporządzenia MAR wszystkie przepisy krajowe, regulujące te same kwestie, co Rozporządzenie MAR, tracą moc obowiązującą.

W chwili obecnej toczą się zaawansowane prace ustawodawcze, mające na celu dostosowanie polskich przepisów do zmian wprowadzanych na szczeblu europejskim.

Więcej wiadomości kategorii Prawo

Emisje